Klittenbandellebogen: de nieuwe norm (én mythe!) bij presenteren

Stel: u plakt een streep klittenband langs uw bovenarmen tussen oksel en elleboog. Dan sluit u de armen.
Dít is de nieuwe doch disfunctionele houding die het gros van sprekers nu aanneemt voordat de mond opengaat.
O ja, en niet te vergeten, de handen moeten vastgeklampt worden net boven de navel.
Het beeld is compleet, de presentatie mag beginnen!

Ademen
Wat zo bijzonder is aan deze houding, is het effect op de ademhaling.
Net als beweging van de armen vanuit de schouders onontbeerlijk is voor een vlotte gang en een volle ademhaling tijdens (hard)lopen, zo is de klittenbandhouding een rem op het diepe, ontspannen ademen dat als brandstof voor de stem werkt.
Communicatiewetenschappers hebben al lang bevestigd hoe belangrijk de functionaliteit van de stem is – en hier gaat het om de afwisseling in volume, intonatie en tempo – om de inhoud van het verhaal en de geloofwaardigheid ervan te ondersteunen.
Toch is het een wonder hoeveel sprekers zich zo benadelen door vanuit de klittenbandhouding te presenteren!

Juiste gebaren
Wat zo bijzonder is aan deze gebaren, is hoe beperkend ze zijn.
De beelden links zijn clips van de verschillende gebaren die een bekende verkoop- en presentatietrainer maakt tijdens een presentatie van zo’n 10 minuten.
Als hij voor zijn huis stond om een voorbijganger de weg naar de supermarkt te wijzen, is het vrijwel zeker dat hij veel meer ruimte en afwisseling in zijn gebaren zou tonen.
Communicatiewetenschappers hebben ook bevestigd hoe belangrijk de functionaliteit van gebaren is om de inhoud van het verhaal en de geloofwaardigheid ervan te ondersteunen.
Dit klittenbandgebaar – dat de norm is geworden – is alles behalve afwisselend, functioneel en onderhoudend. Ook lijdt de vertrouwenwekkendheid eronder: onbewust – op een diep niveau – ervaart de luisteraar en kijker dat de spreker iets achter de ellebogen heeft.

Onbewust handelen
Wat is het toch bijzonder hoeveel klittenband er te zien is tijdens presentaties… in de armen waar het disfunctioneel is, terwijl eigenlijk de benen méér klittenband zouden kunnen gebruiken omdat dáár een onrust van heen-en-weer drentelen heerst. Wat een wonder!
Communicatiewetenschappers hebben al lang bevestigd hoe belangrijk de functionaliteit van beweging (en stilstaan!) is om de inhoud van het verhaal en de geloofwaardigheid ervan te ondersteunen. Het fysieke ‘onderstel’ van benen en voeten geven de nodige ondersteuning aan de heupen (bekkenbodem) zodat de middenrifspier optimaal kan werken en de rug recht staat. Immers, wie rechtop staat komt eerder als oprecht over. En laat de romp draaien met de ontspannen gebaren om de woorden te ondersteunen.
Ook is de verkrampte mimiek – vervolmaakt door TV-ster Maarten van Rossum – te wijten aan klittenband. Komen de gebaren en beweging eenmaal op gang, dan komt ook de mimiek op gang!

Diep van binnen
Gedrentel, ondiep ademen, een stem die hoger is dan normaal, ellebogen en schouders die vastzitten – dit zijn allemaal uitingen van iemand die zich onzeker en onveilig voelt.
Pas de klittenbandhouding toe en dan al de spreker zich op het niveau van het parasympathische zenuwstelsel terdege onzeker en onveilig voelen, met alle consequenties van dien.
Geen wonder dat zoveel sprekers zich vastklampen aan de schijnzekerheid die hun geprojecteerde dia’s bieden… in plaats van ware zekerheid zoeken – én vinden! – in oogcontact en verbinding met hun luisteraars.

Schijn bedriegt
Wat is het een wonder hoe alle logica en wetenschap een specifieke, krachtige en duidelijke richting van gedrag aanwijzen, terwijl de emotie van het moment (gedreven door de adrenaline van de prestatie) zo’n fnuikend gedragspatroon op gang brengt.
De enige oplossing? Bewustwording… en durven oefenen met ander gedrag, in persoonlijk contact met échte mensen in plaats van te steunen op een onpersoonlijk scherm.

 

, , , , , ,

4 reacties op Klittenbandellebogen: de nieuwe norm (én mythe!) bij presenteren

  1. Indra 23 december 2013 op 09:00 #

    Het toepassen van jouw tips uit dit artikel en jouw persoonlijke coaching hebben mij bewust gemaakt van mijn verkrampte houding, David!
    Ik voel me nu meer ontspannen tijdens presentaties en trainingen.
    Mijn ervaring is dat mijn uitstraling krachtiger is waardoor mijn boodschap duidelijker over komt.
    Nogmaals hartelijk dank!

    • David 23 december 2013 op 20:03 #

      Wat geniet ik ervan, Indra, om te lezen hoe mijn woorden, mijn tips, mijn input … jou helpen om verder te komen, om succesvoller te worden.
      Om zó te geven en om zó ontvangen te worden, is een geschenk, tevens mijn beloning.

  2. Madelon Revermann 22 januari 2016 op 12:15 #

    De term klittenbandhouding vind ik heel leuk gevonden. En de inhoud van je artikel ook!
    Dank je wel, David.

    • David Bloch 22 januari 2016 op 13:11 #

      Dank je, Madelon, voor deze warme waardering.
      Voortaan ga je steeds beter opletten wanneer je een presentatie meemaakt…
      Let ook op wat je op de tv ziet: continue voorbeelden van klittenbandellebogen en weinig congruente lichaamstaal!

Laat een reactie achter op Madelon Revermann Klik hier om het beantwoorden te annuleren.

Een site van WebZenz.